Panama Kanalı Slot Kurallarını Geri Getirdi, NetZero Muayenelerini Güncelledi

Geçiş Slotu Yeniden Tahsisi Önceki Kriterlere Döndü

Panama Kanalı İdaresi, Neopanamax kilitlerinde 1A ve 2 rezervasyon dönemlerinde iptal edilen veya boşa çıkan geçiş slotlarının yeniden tahsis kurallarını değiştirdi. İdare değişikliği 30 Ekim 2026 tarihli, A-40-2026 sayılı Denizciliğe Danışma Bildirimi (Advisory to Shipping) ile duyurdu. Düzenleme hemen yürürlüğe girdi ve Temmuz 2026’da getirilen geçici önlemi kaldırdı; idareye göre gemi trafiği o tarihten bu yana normale döndü.

Yeniden getirilen kurallara göre bu dönemlerdeki mevcut slotlar özel tahsis süreciyle sunulacak. Öncelik sırası şöyle:

1. Konteyner gemileri
2. LNG taşıyıcıları
3. LPG taşıyıcıları
4. Araç taşıyıcıları veya RoRo gemileri

Her gemi segmentinde eşitlik durumunda, uygulanabildiği hallerde ilk ölçüt Geçiş TEU Tahsisi (TTA) kapasitesi olacak; ikinci ölçüt müşteri sıralaması.

NetZero Programı Uygunluk Koşulları Güncellendi

Aynı bildirim, NetZero programı kapsamında kanaldan ilk kez geçecek gemiler için uygunluk koşullarını da güncelledi. Program, düşük karbonlu ve enerji verimli gemilere yatırımı destekliyor. NetZero slot yarışmasına katılmak için ilk kez geçecek geminin, yarışma tarihinden önce kanalın Tonaj Ölçüm Birimi’nden (Admeasurement Unit) ön tonaj tespiti alması gerekiyor. İdare bu ön tespiti sunulan belgelere dayanarak yapabilecek; gerektiğinde gemi fiziksel olarak muayene edilecek ve bu muayene Panama dışında da yapılabilecek.

Güncel koşullar 1 Kasım 2026’da yürürlüğe giriyor. Gemi sahipleri, operatörler veya yetkili acenteler, gemileri kanal sularına ulaşmadan önce ön tespit talep edebilecek. Kanal idaresi bu sayede geçiş ücretlerini hesaplamak, Panama Kanalı Evrensel Ölçüm Sistemi (PC/UMS) kapsamında gemi tonajını belirlemek, motor tiplerini tespit etmek ve diğer NetZero katılım koşullarını doğrulamak için önceden bilgi toplayabilecek.

Başvuru sahiplerinin gerekli teknik belgeleri sunması ve geçerli ücret ve harçları ödemesi gerekiyor. Yurt dışında muayene gerekirse muayene ücretini ve seyahat giderlerini müşteri karşılıyor; limandaki izinleri ve gemiye erişimi de müşteri ayarlıyor. Yurt dışı muayene ücreti Amerika kıtasında 14.000 dolar, Avrupa’da 21.000 dolar, Asya, Afrika ve Okyanusya’da 28.000 dolar; her ek gün için 3.500 dolar ekleniyor.

Başvuru yapmak tek başına uygunluk sağlamıyor. Uygunluk, Tonaj Ölçüm Birimi değerlendirmeyi tamamlayıp ön tespiti düzenledikten sonra kesinleşiyor. İdare, müşterilerden başvuruyu hedefledikleri yarışma tarihinden yeterince önce yapmalarını istiyor; süreci yarışma tarihine kadar tamamlamayan gemiler NetZero yarışmasına katılamayacak. Ön muayene, gemi kanal sularına ulaştığında veya geçişten önce idarenin isteyebileceği nihai doğrulamanın ya da muayenenin yerini almıyor.

Operatörler İçin Anlamı

Kanal idaresine göre düzenlemeler, düşük karbonlu ve enerji verimli gemileri teşvik etme taahhüdünü güçlendiriyor ve geçiş kapasitesi tahsisini açık ve öngörülebilir tutuyor. Tüm hükümler A-40-2026 sayılı bildirimde yer alıyor.

Filo yöneticileri ve teknik süpervizörler, 1A ve 2 dönemlerinde Neopanamax geçişlerini planlarken yeniden getirilen öncelik sırasını kullanabilecek. İdare, muayenelerin Panama dışında yapılabilmesinin NetZero programına katılımı kolaylaştırmayı amaçladığını belirtiyor.