RightShip Rev 4.0: genel kargo kapsamda, platformda 'bilinmiyor' görünen gemi kaydı Unacceptable

RightShip, Kuru Yük Gemisi Vetting Temel Kriterleri’nin (Dry Bulk Vessel Vetting Baseline Criteria) 1 Ekim 2026 tarihli 4.0 revizyonunu yayımladı. RightShip, vetting kriterlerinin en son sürümlerinin 1 Ekim 2026’dan itibaren geçerli olduğunu belirtiyor; yardım merkezi de bu sürümü güncel belge olarak gösteriyor. Yeni metne göre genel kargo gemileri de dökme yük gemileriyle birlikte kapsamda. RightShip platformunda DOC şirketi, klas kuruluşu, bayrağı ya da P&I kulübü bilinmiyor (unknown) görünen gemi, RightShip’in kriterlerine göre Unacceptable (kabul edilemez) sayılıyor. 24 ayda üç ya da daha fazla liman devleti denetimi (PSC) tutulması da Unacceptable sonucuna götürüyor ve olumlu tavsiye için normalde bir RightShip denetimi gerekiyor. Yeni inşa geminin teslimi ya da DOC şirketi değişikliğinden sonra MoC/VTOP anketinin verilme süresi 3 aydan 1 aya indi.

RightShip ticari bir vetting şirketidir ve kriterlerinin yasal bağlayıcılığı yoktur. RightShip vetting’ini kullanan kiracılar ve terminaller, gemiyi kabul edip etmeyeceklerine karar verirken bu kriterleri dikkate alır. RightShip bunları “önerilen asgari temel kriterler” olarak tanımlıyor ve her vetting müşterisinin kriterleri uyarlayabileceğini belirtiyor. Kiracı daha sıkı kurallar uygulayabilir.

Revizyon 4.0’da ne değişti

RightShip’in revizyon kütüğü, belgenin 25. sayfasında Ekim 2026 değişikliklerini listeliyor. Aşağıdaki kriter numaraları belge gövdesini izler.

Kriter	RightShip Rev 4.0’a göre	RightShip kriterlerine göre sonuç	Yeni mi, değişti mi?
Kapsam	Dökme yük “ve genel kargo” gemileri		Değişti: kapsam genel kargoya genişledi
1	Gemi adı/IMO numarası, DOC şirketi, klas kuruluşu, bayrak veya P&I kulübü RightShip platformunda bilinmiyor görünüyor	Bilgiler doğrulanıp platformda düzeltilene ve kaynaktan, yani işletmeci, DOC şirketi, klas, bayrak veya P&I kulübünden kabul edilebilir kanıtla desteklenene kadar Unacceptable	Yeni
2	Son 24 ayda 3 veya daha fazla PSC tutulması	Unacceptable; olumlu tavsiye için RightShip normalde denetim ister	PSC bölümü revize edildi
3	Son 24 ayda 2 PSC tutulması	İncelemeye girer; tutulmanın ağırlığına, eksiklik profiline, eğilime ve kapanış kalitesine göre Unacceptable olabilir; olumlu tavsiye için RightShip normalde denetim ister	PSC bölümü revize edildi
4	Son 12 ayda 1 PSC tutulması	İncelemeye girer; tutulma kapatılana kadar olumlu tavsiye yok	PSC bölümü revize edildi
6	Son 24 ayda hiç PSC denetimi yok	İncelemeye girer; normalde son 24 ay içinde yapılmış geçerli bir RightShip denetimi gerekir. RightShip, olumsuz bulgusu olmayan yakın tarihli bir bayrak devleti denetimini veya tanınmış başka bir güvence raporunu değerlendirebilir	PSC bölümü revize edildi
7	Son 24 ayda yüksek risk taşıyan PSC eksiklikleri	Düzeltilene kadar Unacceptable	PSC bölümü revize edildi
10-13	Olaylar (incident): 24 ayda iki veya daha fazla A kategorisi olay, kusurun bulunmadığı kanıtlanmadıkça Unacceptable; 24 ayda A/B ve 12 ayda C/D kategorisi olay incelemeye girer; tekrarlayan olaylar Unacceptable olabilir	Yazıldığı gibi	Yeniden düzenlendi
16	RightShip denetimi yaş tetiği: 1 Temmuz 2026’dan itibaren 11 yaş ve üzeri, 20 Ocak 2027’den itibaren 10,5 yaş ve üzeri	Tetiği aşmış ve geçerli RightShip denetimi olmayan gemi Unacceptable	Güncellendi
45 ve 46	Yeni inşa geminin teslimi veya DOC değişikliği sonrası MoC/VTOP anketi	Teslim veya değişiklik tarihinden itibaren “1 aya kadar” verilmeli; muafiyet varsa gerekmez	Değişti: 3 aydan 1 aya; muafiyet genişledi

Kütük, bayrak, klas ve mevzuata uyum kriterlerinin 19-30 arasında genişletildiğini; yaptırım ve sahiplik şeffaflığı kriterlerinin 35-36 arasında güçlendirildiğini kaydediyor. Yapı, makine ve operasyon rehberi belge gövdesinde 37-42 arasında yer alıyor; kütük bunları 37-41 diye numaralıyor. Revizyon 4.0 ayrıca DryBMS öz değerlendirmesi maddesini Dry Bulk Centre of Excellence (DBCE) kaydıyla değiştirdi. Kriter 53 yalnız bilgi amaçlıdır.

Kütüğün “kapsamlı biçimde revize edildi” dediği bölümlerin eşiklerini Revizyon 3.0 ile tek tek karşılaştırmıyoruz. RightShip’in Revizyon 3.0 metnine erişemedik.

Güncel metindeki iki nokta daha:

• MoC/VTOP muafiyetleri (45, 46). DOC şirketinin DryBMS Konu Alanı 26’da en az Advanced düzeyini gösteren geçerli bir RightShip DryBMS Doğrulama Değerlendirmesi varsa veya gemi kabul edilebilir bir RightShip denetimini tamamladıysa anket gerekmez. DOC değişikliğinde denetim yeni DOC şirketi altında yapılmış olmalıdır. Revizyon 4.0 denetim yolunu ekledi.

• P&I (43). 8.000 DWT üzerindeki gemi International Group üyesi bir kulüpte kayıtlı olmalıdır. 8.000 DWT ve altında, S&P notuna göre itibarlı, International Group dışı bir kulübü RightShip kabul edebilir.

İşletmeci açısından

Kimi ilgilendiriyor: RightShip vetting’ini kullanan kiracı veya terminallerle çalışan dökme yük ve genel kargo gemilerinin DOC şirketleri, teknik müdürleri ve sahipleri. Belge ilk kez genel kargo işletmecilerini kapsıyor.

Şimdi, bu sırayla yapılacak kontroller:

1. Geminin RightShip platformundaki kaydını açın. Ad/IMO numarası, DOC şirketi, klas, bayrak ve P&I kulübünün göründüğünü doğrulayın. Kriter 1’e göre bunlardan biri bilinmiyor görünürse gemi, kayıt düzeltilip kaynaktan kanıtla desteklenene kadar Unacceptable olur.
2. PSC tutulmalarını sayın: son 24 ay ve son 12 ay. RightShip kriterlerine göre 24 ayda iki tutulma gemiyi incelemeye sokar, üç veya daha fazla tutulma Unacceptable yapar. Tutulma verisini ve ilgili eksiklikleri 2025 makine dairesi PSC tutulmaları analizimizde ve PSC bölümümüzde (İngilizce) bulabilirsiniz.
3. Son 12 ayın her PSC eksikliğini kapatın. Kriter 9’a göre RightShip incelemesi genellikle eksiklik ayrıntısı, kök neden analizi, düzeltici faaliyet, önleyici tedbir ve kanıt içeren bir kapanış dosyasını kapsar. RightShip dosyayı alıp kapatana kadar madde açık görünür. PSC eksiklik kontrol listesi aracı (İngilizce) dosyanın hazırlanmasına yardımcı olabilir.
4. Olayları (incident) aynı ölçütlerle inceleyin: A ve B kategorileri için 24 ay, C ve D için 12 ay. Her olay soruşturma, kök neden, düzeltici ve önleyici faaliyetle kapatılmalıdır.
5. MoC/VTOP’u olaydan önce planlayın. Yeni inşa teslimi veya DOC değişikliği yaklaşırken anketi önceden hazırlayın. 1 ay kısa bir süredir. İki muafiyetten birinin uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin.
6. Yaş tetiğini hesaplayın. Geminin 10,5 yaşını ne zaman dolduracağını belirleyin. Bu yaş, 20 Ocak 2027’den itibaren denetim gerekliliğini tetikler. RightShip yaş tetiği aracımız (İngilizce) hesabı yapar; RightShip’in yaş eşiği haberimiz tarihlerin nasıl revize edildiğini açıklar.
7. P&I kaydını kriter 43’e göre teyit edin; özellikle International Group dışında yer alan, 8.000 DWT üzerindeki gemiler için.
8. Kiracınıza hangi kuralların geçerli olduğunu sorun. Temel kriterler uyarlanabildiği için o fikstürdeki sonucu kiracının vetting kuralları belirler.

Gemiyi hazırlamak için RISQ denetimi hazırlık kontrol listesine ve RightShip hazırlık kaynak sayfasına bakın. İki kaynak da İngilizcedir. Apeks Marine’in RightShip denetimine hazırlık sayfası da var (İngilizce); Apeks Marine RightShip denetçisi değildir ve RightShip ile bağı yoktur.

Henüz belli olmayanlar:

• RightShip, Revizyon 4.0 yüzünden durumu değişen gemi sayısını yayımlamıyor.
• Belgenin kendisinde geçiş hükmü yok. RightShip’in güncelleme notu yeni sürümlerin geçerlilik tarihini 1 Ekim 2026 olarak veriyor; iki kaynak da o tarihte süren vetting işlemlerinin nasıl ele alınacağını söylemiyor.
• Belgenin giriş bölümü klas, bayrak, P&I ve DOC şirketi bilgilerini “vetting sürecinde açıklığa kavuşturulacak” durumlar arasında sayıyor; kriter 1 bunlardan biri bilinmiyor görünürse Unacceptable diyor. RightShip, iki hükmü birlikte nasıl uyguladığını açıklamıyor. Gemi etkileniyorsa RightShip’e veya kiracınıza sorun.
• Girişteki “her zaman Unacceptable” listesi, yaş tetiğini aşan gemiyi yalnız geçerli RightShip denetimi “ya da denetimin yapıldığına veya planlandığına dair kanıt” yoksa Unacceptable sayıyor. Kriter 16 planlanmış denetimden söz etmiyor. Geminiz tetiğe yakınsa randevusu alınmış denetimin kabul edilip edilmediğini sorun.
• RightShip petrol, gaz ve kimyasal gemileri için ayrı bir Revizyon 4.0 yayımladı. Bu yazı yalnız kuru yük belgesini kapsıyor.

Arka plan

RightShip gereklilikleri rehberimiz platform verisi, Safety Score, denetim ve yaş tetiğini kapsar. RightShip ve RISQ denetimleri sayfası ilgili içerikleri toplar. Bayrak ve klas sörveyleri sayfası, kriter 22-28’in kontrol ettiği klas ve yasal sörvey maddelerini açıklar.

Kaynak: RightShip, Dry Bulk Vessel Vetting Baseline Criteria, Revizyon 4.0, 01 Ekim 2026; RightShip Yardım Merkezi’nin vetting kriterleri sayfası ve RightShip’in kriter güncellemeleri notu. Kriter numaraları belge gövdesini izler. RightShip ticari bir vetting sağlayıcısıdır; kriterleri yasal yükümlülük değildir ve yeniden revize edilebilir.